Stress zet het sympatisch deel van het zenuwstelsel in werking. Dit is het stimulerend deel van het zenuwstelstel. Hierdoor worden processen in het lichaam versneld en in een hogere modus gezet. Het lichaam is hierdoor klaar om te vechten of te vluchten. Bij aanhoudende stress zijn er 3 fasen te onderscheiden:
Fase 1:
Lichamelijk: snellere hartslag en ademhaling, zweten, hogere spierspanning, droge mond
Emotioneel: achterdochtig, angstgevoel, snel geïrriteerd
Mentaal: besluiteloosheid, verwardheid, verminderde aandacht en snel afgeleid
Fase 2:
Lichamelijk: maag- en darmproblemen, slaapproblemen, vermoeidheid, allergieën, verkoudheid, keelontsteking
Emotioneel: gevoel van er alleen voor staan, verlies van interesse, zelfkritiek, huilbuien, angst voor collega's of klanten, niet meer lachen
Mentaal: geheugen- en concentratiestoornissen, verlies van creativiteit, moeite hebben met veranderingen
Fase 3:
Uitputting, slechte weerstand, spijsverteringsproblemen, serieuze gezondheidsproblemen, vergrote kans op hart- en bloedvataandoeningen
Stress verhoogt de spierspanning. De volgende klachten kunnen hierdoor ontstaan: stijve nek, hoofdpijn, pijnlijke schouder, rugpijn, tandenknarsen, stijve kaken, etc.
Stress en je hart. Stress verhoogt de bloeddruk en vernauwt de bloedvaten waardoor een verminderde doorbloeding van het hart ontstaat. Verder verhoogt stress de cholesterolspiegel, ontstaan er hartritmestoornissen en versnelt de bloedstolling. Hierdoor ontstaat een grotere kans op aandoeningen van hart- en bloedvaten, met name in combinatie met roken en weinig bewegen.
Stress heeft invloed op de productie van maagzuur en de peristaltiek (= voortduwende beweging) van de maag en darmen met als gevolg: obstipatie, diarree, winderigheid en gewichtsverlies.
Stress en het immuunsysteem. Door stress vermindert de weerstand van het lichaam. Je bent vatbaarder voor ontstekingen zoals griep en verkoudheid. Ook wordt er voorzichtig een verband gelegd tussen stress en kanker.
Stress en seks. Stress beïnvloed de seksuele prestaties met als gevolg problemen bij het krijgen van een orgasme, erectie problemen, vroegtijdige ejaculatie en geen zin in seks. Wel is het zo dat seks stress kan verminderen.
Stress en de dood. Niet adequaat reageren op stress geeft een 40% hoger sterftecijfer. Ook bleek uit een onderzoek onder hartpatiënten dat als ze boos worden tijdens een conflict de kans op een hartaanval verdubbeld vergeleken met kalm blijven. Stress is voor hartpatiënten een sterke factor die voorspelt of ze weer getroffen worden door een hartinfarct.
De volgende verschijnselen hebben met stress te maken:
• moe, nergens zin in hebben
• hartkloppingen, gevoel van overslaan van het hart, hoge bloeddruk
• hyperventilatie
• rillingen, zenuwtrekjes
• droge mond, brandend maagzuur, oprispingen, diarree, obstipatie
• veel zweten, klamme en koude handen en voeten
• huiduitslag, eczeem
• nagelbijten, herhalen van bepaalde bewegingen (voetbewegingen, friemelen)
• vaak naar het toilet
• geen zin in seks
• overmatig eten of geen zin in eten
• slaapproblemen
• overmatig alcoholgebruik, drugsgebruik
• te veel medicatie nemen
• paniekaanvallen, overbezorgd zijn
• irritaties, ongeduldig, snel boos, nors, somber, geen gevoel voor humor
• gevoel van angst
• voortdurende stroom van negatieve gedachten (malen)
• geheugen en concentratiestoornissen
• besluiteloosheid, inactief, lager prestatieniveau
• gevoel van minderwaardigheid
• ongelukkig voelen, depressie
• pijn in de nek, hoofdpijn, rugpijn
• gespannen en pijnlijke kaken
"Burn-out? Ja burn-out, dan ben je zo moe dat je niet meer in het Nederlands kunt vertellen wat er met je is....."
In onze taal zijn er diverse voorbeelden hoe emoties en stress in ons lichaam gaan zitten: Een gebroken hart hebben. Als een blok op de maag. De angst slaat je om het hart. Een blok aan het been. Er drukt een zware last op mijn schouders.
Na een stressmoment zijn de hormonen die bij stress worden geproduceerd na uren nog terug te vinden in het bloed. Het gaat hier om de hormonen adrenaline en cortisol. Een langdurige verhoging van het hormoon cortisol geeft:
• een blijvende verhoging van cortisol, het lichaam denkt dat dit normaal is
• een verlaging van de weerstand
• een vermindering van de glucosestofwisseling, dit is nodig om brandstof voor het lichaam te maken
• verlies van bot, op den duur zelfs osteoporose (botontkalking)
• minder spiermassa
• slechte wondgenezing
• opslag van vet, met name rond het middel en de heupen
• een slechter geheugen en minder goed kunnen leren
• vernietiging van hersencellen
Dagelijkse stress ervaren, dag in dag uit, jaar in en jaar uit, is zeer schadelijk. Jarenlange kleine stressjes geeft meer schade dan één grote zoals bij een aardbeving of een auto-ongeluk. We kunnen heel makkelijk frustraties of irritaties verstoppen. Iedereen heeft zijn favoriete reactie: boos worden, humor, klagen maar ook drugs- en alcoholmisbruik of overmatig eten. Door regelmatig stress te ervaren worden de circuits in de hersenen sterker en makkelijker te activeren. Stress wordt dan een gewoonte, maar wel één die schadelijk is voor je lichaam. Als stress een gewoonte is geworden is een rustpauze in de vorm van een weekendje weg of een korte vakantie niet meer voldoende om te herstellen.
Last van stress? Samen met Netfysio kunt u letterlijk stress te lijf gaan.
zondag, 5 februari 2012